Tot nu toe kwamen alle gegevens van je programma via het toetsenbord binnen (met Console.ReadLine()) en verdwenen de resultaten weer zodra het programma stopte. Maar vaak wil je gegevens bewaren of hergebruiken: een ledenlijst, de scores van een spel, de resultaten van een toets. Daarvoor gebruik je bestanden.

Werken met sequentiële tekstbestanden is een eenvoudige en handige manier om gegevens te verzamelen of om gegevens uit een ander programma te verwerken. Denk aan een programma zoals Excel: daar kan je gegevens exporteren naar een tekstformaat (bijvoorbeeld CSV, comma separated values). Met C# kan je dat tekstbestand dan inlezen, er berekeningen op uitvoeren die in Excel lastig zijn, of de gegevens omvormen naar een ander formaat.

Een sequentieel tekstbestand lees je van voor naar achter, regel per regel, net zoals je een boek van de eerste tot de laatste bladzijde leest. Elke regel in het bestand komt overeen met één Console.ReadLine().

Een bestand lezen en schrijven

Om met bestanden te werken heb je twee hulpmiddelen nodig:

• een StreamReader om uit een bestand te lezen;
• een StreamWriter om naar een bestand te schrijven.

Beide zijn ingebouwd in C# en horen bij de naamruimte System.IO. Op Dodona is die naamruimte al voor je beschikbaar, dus je kan StreamReader en StreamWriter meteen gebruiken zonder iets extra te schrijven.

Het onderstaande programma toont alle elementen samen. Het leest een bestand invoerBestand.txt regel per regel in en schrijft elke regel weg naar een nieuw bestand uitvoerbestand.txt.

StreamReader invoerBestand = new StreamReader("invoerBestand.txt");
StreamWriter uitvoerBestand = new StreamWriter("uitvoerbestand.txt", false);

string invoerlijn;
while (!invoerBestand.EndOfStream)
{
    invoerlijn = invoerBestand.ReadLine();
    uitvoerBestand.WriteLine(invoerlijn);
}

uitvoerBestand.Close();
invoerBestand.Close();
Console.WriteLine("klaar");

Stap voor stap:

• Je maakt een StreamReader aan en geeft als parameter de naam van het bestand dat je wil lezen: new StreamReader("invoerBestand.txt").
• Je maakt een StreamWriter aan voor het bestand dat je wil schrijven: new StreamWriter("uitvoerbestand.txt", false). De tweede parameter false betekent dat je een nieuw bestand maakt (een bestaand bestand met die naam wordt overschreven). Zet je daar true, dan wordt je uitvoer juist achteraan toegevoegd aan het bestaande bestand.
• Met de voorwaarde !invoerBestand.EndOfStream controleer je of er nog invoer is. Zolang het einde van het bestand nog niet bereikt is, lees je met ReadLine() één regel en schrijf je die met WriteLine() naar het uitvoerbestand.
• Op het einde sluit je beide bestanden met Close(). Dat is nodig om de bestanden terug vrij te geven aan het besturingssysteem. Bij een uitvoerbestand zorgt Close() er ook voor dat de inhoud effectief op de schijf terechtkomt.

Vergeet Close() niet, zeker niet bij een StreamWriter. Sluit je het uitvoerbestand niet, dan kan het gebeuren dat je geschreven regels nooit echt worden bewaard.

Een regel per keer lezen

In plaats van EndOfStream kan je een bestand ook lezen tot ReadLine() geen regel meer teruggeeft. ReadLine() geeft dan null terug, en daar stop je op:

StreamReader bestand = new StreamReader("woorden.txt");
string regel;
while ((regel = bestand.ReadLine()) != null)
{
    Console.WriteLine(regel);
}
bestand.Close();

Allebei de manieren zijn goed. Combineer dit lezen gerust met wat je eerder al leerde: een ingelezen regel kan je met Split() opdelen in stukken, omzetten naar een getal met Convert.ToInt32(), of bewaren in een array.

Waar staat het bestand?

Op Dodona hoef je je geen zorgen te maken over waar je bestand staat. Het gegevensbestand wordt automatisch klaargezet in dezelfde map als je programma. Je opent het dus gewoon met zijn naam, zonder volledig pad:

StreamReader bestand = new StreamReader("invoerBestand.txt");

Bij de oefeningen die volgen, krijg je telkens te horen welk bestand er beschikbaar is en hoe een record in dat bestand er precies uitziet. Je leest dat bestand dan in, verwerkt de gegevens, en drukt enkel het gevraagde resultaat af.

Werken met bestanden kan op nog veel meer manieren (en je kan met C# ook gegevens uit een echte databank verwerken), maar voor de oefeningen in deze cursus volstaat deze eenvoudige aanpak met StreamReader en StreamWriter.